بانی اولیه این مسجد به طور دقیق مشخص نیست ولی در منابع، «میرزا محمد خان»(سپهسالار اعظم قاجار) و شخص دیگری به نام «حاج شیخ محمد کاظم» به عنوان بانیان بخشهایی از بنای مسجد ذکر شدهاند و جناب «حاج فتحعلی بیگ» نیز بانی مدرسه مجاور این مسجد معرفی شده است.
روایتهای مختلف دیگری هم در مورد بانیان این مسجد تاریخی وجود دارند. به عنوان مثال، در سفرنامه «استرآباد و مازندران و گیلان»، «هارون الرشید» به عنوان بانی این مسجد معرفی شده است. «اعتمادالسلطنه» ساخت این بنا را به زمان خلافت «مامون» نسبت میدهد. او همچنین در کتاب «مطلع الشمس» ادعا میکند که مسجد جامع جدید دامغان یک خرابه بوده که محمدخان سپهسالار آن را نوسازی کرده است.
همچنین در این کتاب اینگونه عنوان شده که این مسجد شامل صحن و شبستانی است که توسط یک راهرو از مسجد جامع قدیم جدا میشود. این بنا که در ضلع شرقی صحن مسجد جامع واقع شده است امروزه «شبستان سپهسالار» نامیده میشود.
باستان شناسی به نام « کریستی ویلسون » نیز در مورد این بنا ادعا کرده است که اگر کاشی کاری بالای این مناره هم زمان با ساخت آن انجام گرفته شده باشد، میتوان آن را به عنوان قدیمیترین تزیین کاشیکاری در نمای خارجی بناها قلمداد کرد.
یک بررسی اضافه کنید